Kolonizacja Afryki


Dekolonizacja Afryki


Następstwa dekolonizacja Afryki




Polecamy

damara Ogłoszenia Nieruchomości
chrapanie
callan niemiecki
avast download
domy mieszkalne
suknie ślubne rzeszów
Poznań agencja Interaktywna
tłumaczenia przysięgłe włoski


POJĘCIE I ETAPY DEKOLONIZACJI

Dekolonizacja oznacza proces mający na celu wyzwolenie i uniezależnienie państw spod panowania kolonialnego i utworzenie niepodległego państwa. Inaczej dekolonizacja to likwidacja kolonializmu . W procesie dekolonizacji najważniejsza jest dekolonizacja polityczna, ponieważ kraje stopniowo uzyskują niezależność państwową, dzięki czemu mogą dążyć do osiągnięcia samodzielności ekonomicznej i kulturalnej. Dekolonizacja pociąga za sobą wiele kluczowych zmian na arenie międzynarodowej. Celem dekolonizacji afrykańskiej było stworzenie autonomicznego państwa, które tylko w swoim założeniu posiadało możliwość samodzielnego rozwiązywania problemów. Niestety dekolonizacja nie zawsze sprostała tym założeniom i w wielu przypadkach wśród państw afrykańskich, proces dekolonizacji wiązał się z kryzysem gospodarczym oraz politycznym. Państwa postkolonialne weszły w skład Trzeciego Świata . Dekolonizacja stanowi przykład walki narodowo-wyzwoleńczej, skierowanej przeciwko każdego rodzaju przejawom ucisku i jakiegokolwiek wyzysku. Proces dekolonizacji zaczął zarysowywać się po II wojnie światowej, kiedy to nastąpiło rozczarowanie kapitalizmem, a spośród państw afrykańskich, tylko cztery były niezależne: Egipt, Etiopia, Liberia i Związek Południowej Afryki. Natomiast pełny rozkwit dekolonizacji nastąpił w okresie narodzin ideologii socjalizmu. Proces dekolonizacji został przyśpieszony przez II wojnę światową, ponieważ Europa ją przegrała i wszystkie europejskie posiadłości kolonialne zostały osłabione. Nastąpiła też zmiana sił na arenie międzynarodowej, gdzie dominująca rola należała do USA i ZSRR, które opowiadały się za polityką antykolonialną. Z punktu ideologicznego i politycznego, kolonializm nie miał już prawa bytu . ONZ prowadziła obrady na temat likwidacji kolonializmu. Uchwaliła 14 grudnia 1960 roku rezolucję, zwaną Deklaracją Dekolonizacyjną. Na jej mocy uznano kolonizację niezgodną z Kartą Narodów Zjednoczonych i podstawowymi prawami człowieka. Deklaracja mówiła o prawie narodów skolonizowanych do samostanowienia. Imperia kolonialne nie dawały sobie rady z utrzymaniem porządku w koloniach, ponieważ coraz częściej dochodziło do rebelii, buntów i powstań na tle narodowościowym . Dlatego nie można zapomnieć o jednym z istotniejszych czynników, który był katalizatorem dekolonizacji, jest nim wola i chęć niepodległości ze strony Afrykanów. Przejawiała się już ona na początku kolonizacji, lecz dopiero po II wojnie światowej przybrała na sile. Dodatkowo nastrojom niepodległościowym sprzyjało chrześcijaństwo, które głosiło zasadę równości każdego człowieka przed Bogiem. Afrykanie zasadę tę wykorzystywali w życiu codziennym. Paradoksem jest fakt, że misje chrześcijańskie były związane z kolonizacją, natomiast głoszone zasady chrześcijańskie, wpływały na zrywy antykolonialne . Także istotny wpływ na proces dekolonizacji, wywarło utworzenie Organizacji Jedności Afrykańskiej w maju 1963 roku. Jej priorytetowym dążeniem było całkowite zlikwidowanie kolonializmu w Afryce. I tak proces dekolonizacji, a tym samym likwidację kolonializmu i jej przebieg można sklasyfikować na cztery fazy.

Pierwsza faza dekolonizacji miała miejsce po II wojnie światowej. Przebiegała od roku 1945 do 1955 i głównie objęła kontynent azjatycki, za wyjątkiem leżącej na kontynencie afrykańskim Libii, która w 1951 roku uzyskała niepodległość. Państwa które w tym czasie zrzuciły jarzmo kolonializmu, dokonały tego drogą walki politycznej, bądź zbrojnej. Aby sformalizować pierwszy etap likwidacji kolonializmu, doszło do zwołania konferencji 24 kwietnia 1955 roku. Ustanowiono, że kolonizacja jest procesem negatywnym, który utrudnia utrzymywanie międzynarodowego pokoju i bezpieczeństwa, jest niezgodna z podstawowymi prawami człowieka oraz każde państwo ma prawo do samostanowienia. Spotkanie to miało na celu, poprzez nawoływanie państw europejskich do zniesienia imperialnej polityki, zainicjować następny etap dekolonizacji.

Druga faza procesu dekolonizacji obejmowała lata 1956 - 1965. Etap ten przyniósł ze sobą największą ilość wyzwolonych państw, bo aż 42 nowo powstałe państwa drogą walki politycznej, za wyjątkiem Algierii, która za pomocą walki zbrojnej wyzwoliła się. Z pośród nich, 30 krajów znajdowało się na kontynencie afrykańskim. Były to następujące nowe, niepodległe państwa: Maroko, Sudan i Tunezja (powstały w 1956 roku), Ghana powstała rok później, Gwinea (w 1958 roku), Dahomej, Czad, Gabon, Górna Wolta, Kamerun, Ludowa Republika Konga, Mali, Mauretania, Niger, Nigeria, Republika Środkowoafrykańska, Senegal, Somalia, Togo, Wybrzeże Kości Słoniowej, Republika Kongo powstały w 1960 roku (zwanym rokiem afrykańskim, ponieważ najwięcej państw z tego kontynentu uzyskało niepodległość), rok później Sierra Leone i Tanganika; Algieria, Burundi, Rwanda i Uganda (w 1962 roku), Kenia, Zanzibar i Pomba (w 1963 roku), Malawi i Zambia powstały w 1964, a Gambia rok potem w 1965. Drugi etap likwidacji kolonizacji został zrealizowany dzięki szerokiemu poparciu ze strony państw socjalistycznych. Na Zgromadzeniu Ogólnym Narodów Zjednoczonych, dnia 14 grudnia 1960 roku wydano deklarację, która już powielała założenia Konferencji z 1955 roku odnośnie systemu kolonialnego, który jest niezgodny z podstawowymi prawami człowieka, utrudnia utrzymanie pokoju na świecie oraz przeszkadza w rozwijaniu współpracy między narodami .

Trzecia faza dekolonizacji objęła lata 1966 – 1975. Nastąpiło zlikwidowanie portugalskiego systemu kolonialnego w Afryce, a także brytyjskiego kolonializmu na Bliskim Wschodzie. Koncentrując się wokół Afryki, niepodległe stały się: Botswana i Lesotho w 1966 roku, Gwinea Równikowa i Mauritius dwa lata później, Gwinea Bissau w 1973 roku, Wyspy Świętego Tomasza i Książęca, Komory, Mozambik, Angola i Wyspy Zielonego Przylądka w 1975 roku. Na tym trzecim etapie likwidacji kolonializmu, państwa zaczęły dostrzegać potrzebę nie tylko dekolonizacji politycznej, ale także dekolonizacji ekonomicznej i kulturalnej. Przyczyniło się to do sformułowania, dnia 16 grudnia 1966 roku, Paktów Praw Człowieka w ramach Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych. Dokument ten ustanowił prawo do samostanowienia narodów, co wiąże się ze swobodą decydowania o własnym rozwoju gospodarczym, społecznym i kulturalnym danego kraju. Natomiast dnia 12 grudnia 1974 roku, ustanowiono „Kartę Praw Ekonomicznych i Obowiązków Państw”. Karta ta kładzie kres wszelkim przejawom systemu kolonialnego, mówi o prawie narodów do zarządzania własnymi bogactwami naturalnymi i prowadzeniu działalności gospodarczej, a także stanowi, że nadzór nad inwestycjami zagranicznymi i korporacjami międzynarodowymi leży w rękach państwa.

Czwarta i ostatnia faza procesu dekolonizacji zapoczątkowana została w roku 1976. Doprowadziła do całkowitego zniesienia kolonizacji na świecie. Objąłęła peryferia oceaniczne, obszary Południowej Afryki, Sahary Zachodniej i Bliskiego Wschodu. Niepodległość uzyskały: Seszele w 1976 roku, Dżibuti rok później oraz Zimbabwe w 1980 roku. Natomiast w Namibii, Republice Południowej Afryki i na Saharze Zachodniej toczyła się walka narodowowyzwoleńcza, mająca charakter walki politycznej i zbrojnej. Dodatkowo w RPA i Namibii walka ta toczyła się przeciwko rasizmowi oraz systemowi kolonialnemu mającemu charakter militarny .

Państwa afrykańskie w 2007 roku

stomatolog wrocław kancelaria prawna